Rodzaje wody stosowanej w laboratorium
Woda destylowana, demineralizowana, ultraczysta, a obok nich preparaty farmaceutyczne. Wyjaśniamy, czym te rodzaje wody się różnią i który jest odczynnikiem laboratoryjnym.
Pod hasłem „woda” w kontekście laboratoryjnym kryje się kilka zupełnie różnych rzeczy - od odczynnika pomocniczego po produkt leczniczy podlegający nadzorowi farmaceutycznemu. Różnica nie jest akademicka: decyduje o tym, do czego dany preparat wolno stosować i kto może go sprzedawać.
Woda destylowana i demineralizowana
Woda destylowana powstaje przez odparowanie i skroplenie, co usuwa sole mineralne i większość zanieczyszczeń nielotnych. Woda demineralizowana (dejonizowana) osiąga podobny efekt na wymieniaczach jonowych - jony są wychwytywane przez złoże. Obie są typowymi odczynnikami pomocniczymi w pracy laboratoryjnej.
Żadna z nich nie jest z definicji jałowa. Usunięcie jonów nie usuwa mikroorganizmów ani substancji organicznych, więc czystość chemiczna i czystość mikrobiologiczna to dwa niezależne parametry.
Klasy czystości według ISO 3696
- Typ III - woda o najniższych wymaganiach, do mycia szkła i zasilania urządzeń.
- Typ II - woda do większości rutynowych zastosowań analitycznych.
- Typ I - woda ultraczysta, do metod najbardziej wrażliwych na zanieczyszczenia śladowe.
Klasyfikacja opisuje przewodność, zawartość węgla organicznego i obecność cząstek. Nie mówi natomiast nic o jałowości ani o dopuszczeniu do jakiegokolwiek zastosowania u ludzi - to zupełnie inna oś oceny.
Preparaty farmaceutyczne to osobna kategoria
Obok odczynników funkcjonują preparaty wody o statusie produktu leczniczego: woda do wstrzykiwań oraz woda bakteriostatyczna, czyli woda jałowa z dodatkiem środka konserwującego. Bywają mylone z odczynnikami laboratoryjnymi, ponieważ w opisie również pojawia się słowo „woda”, ale należą do innego porządku prawnego.
Są to produkty lecznicze: podlegają rejestracji, nadzorowi farmaceutycznemu i wymaganiom dotyczącym wytwarzania oraz obrotu. Nie są odczynnikami do celów badawczych i nie znajdziesz ich w ofercie sklepu z materiałami klasy RUO - także naszej. Sprzedawca odczynników badawczych nie jest podmiotem uprawnionym do obrotu produktami leczniczymi.
Praktyczny wniosek: jeżeli szukasz preparatu farmaceutycznego, właściwym adresem jest apteka lub hurtownia farmaceutyczna, a nie dostawca odczynników. Jeżeli natomiast potrzebujesz wody jako odczynnika pomocniczego do pracy laboratoryjnej, właściwą kategorią jest woda do celów laboratoryjnych.
Na co patrzeć przy zakupie odczynnika
- deklarowany rodzaj wody i sposób jej przygotowania,
- objętość i rodzaj opakowania,
- numer partii pozwalający powiązać opakowanie z dokumentacją,
- warunki przechowywania podane przez dostawcę.
Przechowywanie
Wodę przechowuj w oryginalnym, szczelnie zamkniętym opakowaniu, z dala od źródeł ciepła i światła. Otwarte opakowanie traktuj jako materiał o ograniczonej trwałości - kontakt z powietrzem oznacza kontakt z zanieczyszczeniami i dwutlenkiem węgla, który zmienia przewodność i pH.
Materiały oferujemy wyłącznie do celów badań laboratoryjnych (RUO) - nie do spożycia przez ludzi ani zwierzęta, nie do zastosowań klinicznych. Nie są lekiem, produktem leczniczym ani suplementem diety.
